Verwarm veilig, voorkom koolmonoxidevergiftiging
Een comfortabel en toekomstbestendig huis begint bij een veilig huis. Verwarm jij nog met aardgas via een cv-ketel, geiser of gaskachel? Dan is het belangrijk om scherp te blijven op koolmonoxide (CO). Dit is een onzichtbaar en levensgevaarlijk gas dat kan vrijkomen als je installatie niet goed werkt. Ontdek wat de risico's zijn en wat jij kunt doen om je huis veilig te houden.
Een comfortabel en toekomstbestendig huis begint bij een veilig huis. Verwarm jij nog met aardgas via een cv-ketel, geiser of gaskachel? Dan is het belangrijk om scherp te blijven op koolmonoxide (CO). Dit is een onzichtbaar en levensgevaarlijk gas dat kan vrijkomen als je installatie niet goed werkt. Om ongelukken te voorkomen kun je zelf de verantwoordelijkheid nemen door je te houden aan de regels voor werkzaamheden aan je gasinstallatie. Ontdek wat de risico's zijn en wat jij kunt doen om je huis veilig te houden.
Koolmonoxide ontstaat als gas niet goed verbrandt. Dit gebeurt bijvoorbeeld als een gasinstallatie (zoals een cv-ketel) kapot of slecht onderhouden is. Het risico geldt voor alle apparaten die gas verbranden:
- cv-ketels (ook de cv-ketel die naast je hybride warmtepomp werkt)
- geisers
- gashaarden
- gaskachels
Koolmonoxidevergiftiging
Koolmonoxide die vrijkomt in je woning, is gevaarlijk. Want je ruikt, ziet of proeft het niet. Koolmonoxide wordt daarom ook wel een sluipmoordenaar genoemd. Adem je koolmonoxide in, dan kun je een koolmonoxidevergiftiging oplopen.
-
Bij een beetje koolmonoxide krijg je last van hoofdpijn, misselijkheid, overgeven of extreme vermoeidheid. Sommige mensen worden vergeetachtig of voelen zich somber.
Let op: deze klachten worden vaak verward met griep. Ook een belangrijk signaal: de klachten worden vaak minder als je buiten bent.
-
Bij veel koolmonoxide raak je snel verward, val je flauw of raak je bewusteloos. Een zware vergiftiging kan dodelijk zijn.
Ook een probleem met de pijp die de rook afvoert (rookgasafvoer) of onvoldoende ventilatie in huis kan de oorzaak zijn van koolmonoxidevergiftiging.
Zo voorkom je een koolmonoxidevergiftiging
Je kunt de kans op koolmonoxide in huis heel klein maken. Dat doe je door je gasinstallatie goed te laten onderhouden en altijd goed te ventileren.
Laat je cv-ketel, geiser, gashaard of gaskachel periodiek controleren en onderhouden. Het advies is om dit minstens één keer per twee jaar te doen. Is je toestel ouder dan acht jaar? Dan is het advies om dit jaarlijks te doen. De installateur controleert ook de rookgasafvoer, luchttoevoer en ventilatie in huis. Zo weet je zeker dat alles veilig werkt en goed is afgesteld. Dat is ook belangrijk voor je energieverbruik en dus goed voor je portemonnee.
Laat je als eigenaar onderhoud of een reparatie aan je gasinstallatie laat uitvoeren of een nieuwe installatie plaatsen? Dan is het verplicht hiervoor een installatiebedrijf met een CO-vrij-certificering in te schakelen. Je mag dus niet zelf klussen aan gasapparaten of de pijp die de rook afvoert. Ook mag je hiervoor geen ongecertificeerd klusbedrijf of 'handige kennis' inschakelen.
Een vakbedrijf met het juiste certificaat herken je aan het logo CO-vrij. Je vindt deze bedrijven in het officiële register van de Toelatingsorganisatie Kwaliteitsborging Bouw (TloKB). (opent in een nieuw venster) Dit register gebruikt veel vaktaal.
Zo vind je het snelst een bedrijf in jouw buurt:
- Ga naar het register en zoek in het menu naar de werkzaamheid die begint met 'Onderhouden van gasverbrandingsinstallaties' (of kies voor 'Installeren' als je een nieuwe ketel krijgt)
- Vul daarnaast je woonplaats in en klik op zoeken
- Kies een bedrijf uit de lijst waar de status op 'Gecertificeerd' staat
- Je kunt ook controleren of een installatiebedrijf dat je al kent gecertificeerd is. Dan vul je de bedrijfsnaam in en klikt op zoeken. Als het bedrijf gecertificeerd is, verschijnt deze in de zoekresultaten
Let op: voor deze werkzaamheden moet je echt in dit specifieke register kijken, en niet in algemene registers voor energiebesparing of warmtepompen.
Brandweer Nederland adviseert om een koolmonoxidemelder (CO-melder) op te hangen. Deze geeft een luid alarm als er ongemerkt toch koolmonoxide vrijkomt.
Let op: een melder werkt niet altijd betrouwbaar en is geen oplossing voor een onveilige gasinstallatie. Kijk voor tips over de juiste plaatsing van de CO-melder op CO-wijzer.nl (opent in een nieuw venster).
Goed ventileren is belangrijk voor de luchtkwaliteit in huis. Zeker 'open' gastoestellen hebben continu verse lucht nodig. Want ze halen de zuurstof voor de vlam direct uit de binnenlucht. Zorg bij open toestellen dat er altijd lucht kan doorstromen. Laat bijvoorbeeld ventilatieroosters altijd open. Zo krijgt het apparaat genoeg zuurstof voor een goede verbranding. Ontstaan er toch gevaarlijke gassen, dan worden deze beter afgevoerd. Wil je weten hoe je dit goed aanpakt? Lees dan meer op Ventilatie: goed voor de gezondheid.
Wat betekent dit voor jouw situatie?
Kies hieronder jouw woonsituatie en lees wat je moet doen (of wat je mag verwachten).
Als woningeigenaar ben je zelf verantwoordelijk voor een veilige gasinstallatie in huis. Zorg er daarom voor dat je cv-ketel, gaskachel of geiser en de rookgasafvoer goed worden onderhouden. Laat je onderhoud, een reparatie of een vervanging uitvoeren? Schakel dan altijd een CO-vrij-gecertificeerd bedrijf in.
Als huurder ben je (meestal) niet zelf verantwoordelijk voor het onderhoud van de installatie. Dat is de verhuurder. De verhuurder is er verantwoordelijk voor dat de installatie functioneert, periodiek wordt onderhouden en veilig is.
- Wat kun jij doen?
Spreek je verhuurder aan op tijdig onderhoud (als dit nog niet gebeurt). Vraag ook na of de verhuurder hiervoor een gecertificeerd CO-vrij-bedrijf inschakelt. Want ook bij verhuur mag alleen een gecertificeerd bedrijf de werkzaamheden uitvoeren.
Woon je in een appartementencomplex? Dan is er vaak sprake van een gedeelde verantwoordelijkheid. Eeen cv-ketel in huis is meestal van jou, maar de gezamenlijke rookgasafvoer is van de Vereniging van Eigenaars (VvE). De regels zeggen dat de hele installatie (ketel, luchtaanvoer én rookafvoer) veilig moet zijn.
- Informeer de VvE
Laat je de cv-ketel onderhouden of vervangen? Laat dit dan altijd vooraf weten aan de VvE. Vaak is dit ook verplicht
-
Vraag om een bewijs/geschiktheidsverklaring
Komt de CO-vrij-installateur bij jou langs? Dan mag hij jouw ketel na zijn werkzaamheden pas weer aanzetten als ook zeker is dat de gezamenlijke rookgasafvoer veilig is. Hiervoor moet je hem een bewijs van de VvE laten zien. Dit wordt ook wel een 'geschiktheidsverklaring' genoemd.
Tip: het is slim als de VvE dit bewijs dan wel deze verklaring standaard beschikbaar heeft voor alle bewoners
-
Geld reserveren
De VvE is verantwoordelijk voor de controle en eventuele vervanging van de gezamenlijke rookgasafvoer. Het is slim als de VvE dit opneemt in het meerjarenonderhoudsplan (mjop) en hiervoor geld reserveert
Verhuur je één of meerdere woningen? Dan ben je wettelijk verantwoordelijk voor een goed werkende en veilige gasinstallatie in de woning (dit is de wettelijke zorgplicht). Zorg er daarom voor dat de cv-ketel, geiser of gaskachel en de rookgasafvoer goed worden onderhouden. Schakel altijd een gecertificeerd CO-vrij-bedrijf in om onderhoud, reparatie of een (nieuwe) installatie uit te laten voeren.
Tijd voor een nieuwe cv-ketel of een alternatief zónder gas?
Wil je het risico op koolmonoxide uitsluiten én je huis verbeteren? Dan is een alternatief voor de gasketel, zoals een warmtepomp, een slimme keuze. Een nieuwe cv-ketel is namelijk niet meer de meest logische en zuinige oplossing.
Tip: Wacht niet tot de ketel kapotgaat
Als je ketel onverwacht kapotgaat, moet je vaak snel beslissen. Je hebt dan weinig tijd om te zoeken naar de slimste of meest duurzame keuze. In plaats van een nieuwe aan te schaffen, kun je ook een cv-ketel huren. Dan win je wat tijd, zodat je goed kunt nadenken voordat je een keuze maakt. Is je ketel nog niet aan vervanging toe? Dan is dit hét moment om alvast je opties te bekijken.