Koeler met meer groen

Door klimaatverandering (opent in een nieuw venster) hebben we steeds vaker te maken met extreem weer. Zo stijgt de gemiddelde temperatuur en is het vaker heet. Dat merk je vooral in steden. Want tegels en stenen houden warmte vast. 

Planten en bomen zorgen juist op allerlei manieren voor verkoeling zorgen. Ze geven schaduw, weerkaatsten zonlicht en verdampen water. In de schaduw bereiken zonnestralen je niet. Dus warmen jij en de omgeving minder op. Door verdamping koelt de lucht rond de planten en bomen af. Ook dat kun je voelen. Door de weerkaatsing van zonlicht neemt je omgeving de warmte minder op. Hoeveel koeler je tuin precies wordt, hangt van een aantal dingen af. Denk aan het soort planten, de hoeveelheid groen en waar het groen in je tuin staat.

Vervang tegels door groen

Met een paar kleine veranderingen houd je je tuin koeler. Zorg goed voor het groen dat er al is en maak grijze plekken groener. Een tuin vol tegels warmt sneller op en houdt warmte vast. Kies voor verschillende soorten planten die passen bij het bodemtype van je tuin. zet ze op de juiste plek. Houd rekening met bijvoorbeeld de hoeveelheid zon en schaduw. En check hoe groot een plant uiteindelijk wordt. Zo houdt je tuin meer water vast en kan hij beter tegen droge periodes. Zet planten en bomen het liefst in de volle grond, niet in potten. Planten in potten drogen sneller uit en hebben vaker water nodig. Gebruik eventueel bodembedekkers (opent in een nieuw venster) om te zorgen dat de grond minder snel uitdroogt.

Plant bomen voor schaduw en verkoeling

Een boom in je tuin zorgt voor schaduw. Op warme dagen kan dat veel schelen. De gevoelstemperatuur kan in de schaduw van een boom tot ruim 10 graden lager zijn dan in de volle zon. Een boom voor je raam of gevel houdt zonlicht tegen. Daardoor warmt je huis minder op. Grote bomen met bladeren dicht op elkaar geven meer schaduw. 

Wil je er ook in je tuin koeler bij zitten? Dan zijn ‘dakbomen’ een goede keuze. Door de takken te snoeien en te geleiden groeien ze horizontaal als een soort parasol. Daarom zijn ze ideaal om onder te zitten. De zomerlinde is bijvoorbeeld een inheemse soort die het goed doet als dakboom.

Bedenk goed waar je de boom plant. Een boom aan de zuidwestkant geeft schaduw op de warmste momenten van de dag. Kijk rond 12.00 tot 16.00 uur waar de zon staat. Plant dan de boom zo dat hij schaduw geeft waar jij dat wilt. Houd er rekening mee dat een boom ook wind tegenhoudt. Dat is prettig op winderige dagen. Maar op warme zomerdagen kan een verkoelend briesje juist fijn zijn.

Weinig ruimte? Kies voor leibomen of een pergola

Heb je een kleinere tuin of een balkon? Denk dan eens aan een leiboom of pergola. De takken van een leiboom groeien in een platte vorm, bijvoorbeeld langs een rek. Daarom nemen ze minder ruimte in. Een pergola is een constructie waar planten tegenaan kunnen groeien. 

Zet leibomen en pergola’s bij voorkeur aan de zuidwestkant van je tuin of balkon om de zon in de late ochtend en middag tegen te houden. Inheemse klimplanten die goed in een pergola groeien zijn bijvoorbeeld hop, kamperfoelie en klimop. Als je juist wel kiest voor zonlicht binnen, kies dan een klimplantsoort die bladeren verliest in de winter. Leibomen kun je ook voor een gevel plaatsen. Dan blijft de gevel koeler in de zomer.

Vergroen je gevel

Een groene gevel is een verticale tuin met klimplanten. Die groeien (eventueel via een klimrek) tegen de buitenmuur. Het groen houdt het zonlicht tegen. Hierdoor is de temperatuur van de gevel een paar graden lager. Dat geldt ook voor de lucht tussen de planten. Groene gevels stralen dan ook minder warmte naar de omgeving uit. Wil jij graag aan de slag met jouw gevel? Klik dan snel op de knop hieronder.

Maak je platte dak groen

Heb je een plat dak of een dak dat niet te schuin loopt? Maak het dan groen. In de zomer warmt een groen dak minder snel op dan een dak met zwarte dakbedekking, zoals bitumen. De lucht rond het dak is daardoor koeler. Als je dak niet (goed) geïsoleerd is kan ook de temperatuur onder het dak lager zijn. Vooral bij groene daken met een dikke substraatlaag merk je dan dat effect. Bij een goed geïsoleerd dak merk je onder het dak eigenlijk niks van de verkoeling. Wil je een groen dak aanleggen? Laat dan vooraf controleren of het dak en de muren stevig genoeg zijn.

Ga voor een groene omheining

Een groene omheining, zoals een haag, heeft veel voordelen ten opzichte van een schutting of muur. Een groene haag kan schaduw en verkoeling bieden. Ze laat ook meer wind door dan een schutting. Daardoor kan een haag beter tegen harde windstoten. Bij warm weer laat ze juist een koel briesje door. Ook gaat een haag langer mee dan een schutting. En het is een fijne schuilplek voor vogels en insecten.

Leg een geveltuintje aan

Een geveltuin is een smalle strook planten direct tegen je gevel. Je kunt zelf een geveltuintje maken. Haal een rijtje tegels weg langs de gevel van je huis. Zet in die strook planten neer. Het verkoelend effect is klein in vergelijking met bijvoorbeeld een boom of groene gevel. Laat je planten vanuit je geveltuin tegen de muur klimmen, dan warmt de gevel wel minder snel op. Kies het liefst voor planten die goed tegen hitte en droogte kunnen. Check vooraf bij je gemeente welke regels er gelden voor geveltuinen. 

Vergroen je balkon

Ook op een balkon kun je de temperatuur aangenamer maken. Combineer bijvoorbeeld kleine klimplanten met een pergola voor schaduw en verkoeling. Voorbeelden van inheemse klimplanten zijn kamperfoelie, hop of klimop. Wil je eetbare klimplanten op je balkon? Kies dan voor bijvoorbeeld erwten en bessen. Let op: grond in potten droogt sneller uit dan grond in een tuin. Kies daarom het liefst voor soorten die goed tegen droogte kunnen. Of bedek de grond in de pot met bodembedekkende planten of boomschors. Die gaan verdamping van water tegen.