Logo Rijksoverheid

Koel huis

Een geïsoleerd huis warmt in de zomer minder snel op dan een huis zonder isolatie. En ook met zonwering en groen om je huis houd je je woning koeler. Is je huis toch opgewarmd? Dan kan je het slim laten doorwaaien als het buiten is afgekoeld.

Door klimaatverandering krijgen we steeds vaker te maken met extreem weer en hete zomers. Hoe bereik je dat je huis tijdens een warme zomer toch koel blijft? De beste manier is: zorgen dat de warmte niet binnenkomt. Houd ramen en tuindeuren dus gesloten! En als het dan toch warm is geworden, gooi dan de ramen pas open als het buiten lekker is afgekoeld.

Mogelijkheden om de warmte buiten te houden

Laat zonwering plaatsen

Als je je huis koel wilt houden tijdens een warme zomer, dan is het belangrijk om de zon zoveel mogelijk uit je huis te weren. Dit doe je het beste door zonlicht niet direct op je ramen te laten schijnen. Zonwering aan de buitenkant werkt 2 keer zo goed als zonwering aan de binnenkant van het raam. Je kunt kiezen uit allerlei soorten buitenzonwering, bijvoorbeeld zonneschermen, screens, luiken of rolluiken. Een boom die op warme dagen schaduw op je raam werpt, werkt ook als zonwering.

Zonwering voor de ramen en groen rondom het huis

Zonwering én HR++ glas: extra goed

De combinatie van HR++ glas met zonwering aan de buitenkant werkt erg goed: het houdt wel zo’n 80% van de warmtestraling tegen. Heb je een raam op het zuiden waar je HR++ glas wilt laten plaatsen? Combineer dat dan altijd met zonwering, anders kan het juist erg warm worden in huis. Warmte die eenmaal binnen is, raak je in een goed geïsoleerd huis namelijk ook minder snel kwijt.

Let op: Hangen er (rol)gordijnen, luxaflex of lamellen voor jouw raam met HR++ glas? Hang die dan minstens 5 centimeter van het raam af en sluit ze helemaal als de zon erop staat (dus niet half). Er bestaat anders een kleine kans dat het glas breekt door grote temperatuurverschillen.

Isolatie helpt om de warmte buiten te houden

Verkoelend groen

Groen in de tuin ziet er niet alleen mooi uit, het heeft ook een functie. Want het groen rondom, op of tegen je huis zorgt voor verkoeling. Zo blijft ook je tuin op warme dagen een fijne verblijfsplaats.

Maak van je gevel (buitenmuur) een groene gevel, dat helpt om de omgeving van je huis koel te houden. Je kunt klimplanten tegen de muur op laten groeien via een eigen klimrek. Gevelgroen schermt de muur af waardoor die niet zo warm wordt als een muur zonder groen. Groene gevels stralen daardoor minder warmte naar de omgeving uit. Een boom voor een raam houdt daarnaast de warmte-instraling tegen en zorgt op die manier voor verkoeling in huis.

Heb jij een plat dak of een dak dat een beetje schuin loopt? Maak er een groen dak van met sedumplantjes of ander groen. De planten houden je woning iets koeler, en ze koelen ook de omgeving iets af doordat ze zonlicht opvangen en water verdampen. Ook bij hevige regenbuien hebben de planten een voordeel: ze nemen namelijk een deel van het regenwater op. Dat betekent dat je minder wateroverlast hebt. Wel zo handig, want extreme buien komen steeds vaker voor. Heb je plannen voor een groen dak? Overleg vooraf met een aannemer of constructeur of het dak en de muren stevig genoeg zijn (dat noem je de draagconstructie van je woning). En kijk op de groenesubsidiewijzer of er een subsidie beschikbaar is.

Groen dak met sedumplantjes

Slimme dakcombinaties

Als isolatie is een groen dak niet voldoende. Wil je de isolatie van jouw dak verbeteren, kijk dan of je het kunt combineren met maken van een groen dak. Wil je deze combi nóg beter maken? Plaats dan ook een aantal zonnepanelen. Die zijn erg op hun plek op een groen dak. Doordat de plantjes verkoelend werken, is de opbrengst van zonnepanelen op een groen dak iets hoger!

Verkoelend wit

In de zon zitten in een wit t-shirt voelt een stuk koeler dan in een zwart t-shirt. Wit weerkaatst de warmte namelijk veel beter dan zwart. En zo werkt dat ook voor je huis. Ter vergelijking: zwarte dakbedekking weerkaatst maar zo’n 5% van de warmte en witte dakbedekking wel 85%. Wil jij een koeler huis, dan helpt het dus om je platte dak af te werken met witte dakbedekking of witte kiezels. En heb of wil je zonnepanelen? Op een wit dak produceren die iets meer stroom dan op een zwart dak, doordat het witte dak verkoelend werkt.

Goed isoleren helpt!

Je wist waarschijnlijk al dat een goed geïsoleerd huis prettig is in de winter, omdat het geen warmte verliest en de kou buiten houdt. Maar ook in de zomer heeft een goed geïsoleerd huis voordelen. Je houdt de warmte namelijk makkelijker buiten de deur en daardoor blijft je huis langer koel. Zorg er dan wel voor dat er geen zonlicht direct op je ramen valt en dat je ramen en (tuin)deuren dicht houdt. Zo voorkom je dat de warmte binnenkomt.

Een geïsoleerd huis houdt de warmte buiten

Mogelijkheden om de warmte kwijt te raken

Slim luchten

Is je huis toch opgewarmd? Ga dan slim luchten en zet je ramen open wanneer de temperatuur buiten is gezakt. Zo laat je het binnen lekker afkoelen. Rond zonsopkomst is het meestal het koelst. Last van muggen? Met een hor voor de ramen houd je ze buiten. Zorg ook dat dieven je huis niet in kunnen door een geopend raam. In bovenraampjes kun je bijvoorbeeld een dwarsstang laten zetten.

Laat mechanische ventilatie of balansventilatie voor je werken

Heb jij in jouw huis mechanische ventilatie of balansventilatie? Die kun je slim gebruiken om je woning te koelen.

Mechanische ventilatie herken je aan de ventielen in het plafond van de keuken, badkamer en de wc die continu voor de afvoer van vuile lucht zorgen. Via ventilatieroosters in de ramen komt er verse lucht van buiten. Bij mechanische ventilatie kun je je huis koel kouden door de roosters aan de zonkant te sluiten en aan de schaduwkant open te zetten: zo haal je minder warme lucht in huis.

Balansventilatie is ook een vorm van mechanische ventilatie, waarbij de ventilator niet alleen voor de afvoer van lucht zorgt, maar ook voor de aanvoer van verse lucht. Meestal zit daar ook een warmte-terugwin (wtw) unit in verwerkt, die de binnenkomende lucht opwarmt met de uitgaande lucht. Heb jij balansventilatie met wtw en is het buiten koeler dan binnen (’s nachts bijvoorbeeld)? Schakel dan de bypass in: de buitenlucht wordt dan niet opgewarmd voor hij naar binnen wordt geblazen. Schakel de bypass juist weer uit als het buiten warmer is dan binnen: via de warmteterugwinning koelt de uitgaande lucht de binnenkomende lucht een beetje af.

Mechanische ventilatie: ventiel dat lucht afzuigt in de keuken

Balansventilatie: ventielen in het plafond van de woonkamer

Liever ventilator dan airco

Is het ondanks alle bovenstaande tips nog steeds erg warm in je huis? Dan kan een ventilator de gewenste verkoeling brengen. Een ventilator verbruikt veel minder energie dan een airconditioner. Bovendien bevatten airco’s koudemiddelen. Dat zijn meestal sterke broeikasgassen die bijdragen aan klimaatverandering als ze vrijkomen. Voor het klimaat is een ventilator dus een betere keuze dan een airco.

Tips om je huis koel te houden

  1. Doe overdag de zonneschermen omlaag en de gordijnen dicht. Zo hou je de warmte het beste buiten.

  2. Hou ramen en deuren overdag dicht. Zo voorkom je dat warme lucht je huis in stroomt. Blijf wel ventileren voor gezonde lucht in huis, dus sluit niet alle roosters!

  3. Zet alle ramen wél tegen elkaar open als het buiten is afgekoeld: ’s avonds laat, ‘s nachts of ’s ochtends vroeg. Zo waait het lekker door en blaas je de warme lucht je huis uit.

  4. Goede isolatie van dak, buitenmuren en glas werkt niet alleen om in de winter de kou buiten te houden, maar ook om in de zomer de warmte buiten te houden.

  5. Plat dak? Maak er een groen dak van! De plantjes zorgen voor verkoeling van de omgeving en nemen regenwater op. Denk je ook aan zonnepanelen? Die doen het op een groen dak nog iets beter, door de verkoelende werking van het groen.

  6. Toch nog te warm in huis? Denk dan aan een ventilator in plaats van een airco. Airco’s verbruiken veel stroom en de bevatten daarnaast koudemiddelen die bijdragen aan het broeikaseffect als ze vrijkomen.

Klimaatadaptatie en jouw woning

Behalve extreme hitte, zijn ook droogte en meer neerslag gevolgen van klimaatverandering. Wil je weten hoe je ook je tuin op deze veranderingen kunt aanpassen? Lees dan meer over klimaatadaptatie op milieucentraal.nl - klimaatadaptatie.